De weerstand van de Amerikaanse consument tegen langdurig hoge leenkosten vertoont de laatste tijd tekenen van verwelking, maar behoudens een diepe neergang op de arbeidsmarkt, zou het stijgende vermogen van de huishoudens ervoor moeten zorgen dat het niet barst.

Uit cijfers van de Federal Reserve blijkt dat het nettovermogen van Amerikaanse huishoudens in het eerste kwartaal met $5 biljoen is gestegen tot een recordbedrag van $161 biljoen, voornamelijk dankzij de stijgende aandelenkoersen, terwijl de schuld van huishoudens als percentage van het BBP daalde tot het laagste niveau in 23 jaar.

Hoewel de 'langere rente' op creditcards en hypotheken de kracht van de consument enigszins aantast, zijn de S&P 500 en Nasdaq tot nu toe in het tweede kwartaal met respectievelijk 5% en 9% gestegen.

Dit wijst erop dat de welvaartseffecten positief blijven en dat de economie zal blijven profiteren van en gedreven worden door consumptiegroei. Als er een zachte landing komt, dan zal dat niet in de laatste plaats te danken zijn aan de onvermoeibare consument.

In een diepgaande analyse vorige maand van de Amerikaanse consumentenvermogens voorspelden economen van BNP Paribas dat de hogere aandelen- en huizenprijzen de consumentenbestedingen dit jaar met $246 miljard zullen doen stijgen, wat een "aanzienlijke stimulans" voor de economie betekent.

Dat zou volgens hen de op twee na grootste stimulans zijn voor de Amerikaanse consumentenvraag in 25 jaar en ruwweg 1 procentpunt toevoegen aan de bbp-groei voor dat jaar.

"De balansen van de consumenten zijn erg gezond. Amerikanen hebben hun schuldenlast aanzienlijk verminderd sinds de recessie van 200809. De nettowaarde van huishoudens blijft hoog ten opzichte van de schulden, een gunstige financiële achtergrond," schreven ze.

RECORDAANDELEN, RECORDBLOOTSTELLING

De driemaandelijkse update van de Federal Reserve van haar database 'Financial Accounts of the United States' eerder deze maand bevestigde de toenemende kracht van de Amerikaanse gezinsfinanciën. Toegegeven, het zijn globale cijfers en ze geven geen uitsplitsing van de verdeling, maar ze zijn niettemin leerzaam.

Van de stijging van $5,12 biljoen in de totale nettowaarde in het eerste kwartaal was $3,83 biljoen toe te schrijven aan bedrijfsaandelen en $907 miljard aan onroerend goed.

Onroerend goed is misschien een beetje verrassend, gezien het feit dat de mediane huizenprijzen in deze periode met 0,6% daalden, maar de aandelencomponent is dat niet - op geaggregeerd niveau tilt een stijgend tij op Wall Street alle huishoudelijke boten omhoog.

Uit een analyse van Ned Davis Research blijkt dat de aandelenblootstelling van huishoudens nog nooit zo hoog is geweest - het aandeel van aandelen in de financiële activa bereikte in het eerste kwartaal een recordhoogte van 34,5%.

De verdeling van dat bezit is zeer ongelijk: de rijkste 1% van het land bezit 50% van het aandelenvermogen en de top 10% bezit ongeveer 90%. Maar over het geheel genomen groeit de consumptie nog steeds, aangezien de rijkste huishoudens het leeuwendeel van de detailhandelsverkopen in dollars voor hun rekening nemen.

Dit niveau van blootstelling aan aandelen doet de legitieme bezorgdheid rijzen dat huishoudens volledig belegd zijn tegen hoge waarderingen. De pijn van een correctie op Wall Street zou breder gevoeld kunnen worden dan normaal.

Maar er zou een behoorlijk grote terugval nodig zijn om de positieve welvaartseffecten van de afgelopen jaren teniet te doen. Alleen al vorig jaar voegden aandelenwaarderingen $7,39 biljoen toe aan het totale nettovermogen van huishoudens.

Als we verder uitzoomen, is het nettovermogen van huishoudens sinds de pandemie met ongeveer $ 40 biljoen gestegen, zo blijkt uit Fed-gegevens. Zelfs gecorrigeerd voor inflatie is dat nog steeds een duizelingwekkende stijging van $19 biljoen, schatten analisten van Barclay.

$500 MILJARD DIVIDEND

Aan de andere kant van de balans is de schuld van huishoudens als percentage van het BBP in de periode januari-maart gedaald van 71,3% in het vierde kwartaal van vorig jaar naar het laagste niveau in 23 jaar, zo blijkt uit de laatste cijfers van de Fed.

Het aandeel van huishoudens in de totale Amerikaanse schuld bedroeg in het eerste kwartaal 27% - de laatste keer dat dit lager was, was in 1956.

"Met zo'n grote rugwind achter hen, is het moeilijk voor ons om consumenten scherp te zien terugtrekken bij afwezigheid van een grote exogene schok," schreven Barclays-analisten Ajay Rajadhyaksha en Amrut Nashikkar op donderdag.

Hoewel sommige analisten schatten dat het spaaroverschot van huishoudens na de pandemie zo goed als opgedroogd is, denken Rajadhyaksha en Nashikkar dat het nog steeds een niet onaanzienlijke 850 miljard dollar bedraagt.

Daar komt nog bij dat de saldi van geldmarktfondsen weer boven de $6 biljoen liggen, waarvan $2,45 biljoen afkomstig is van particuliere beleggers, volgens het Investment Company Institute. Dat is veel contant geld dat ongeveer 5% of meer opbrengt.

Torsten Slok, hoofdeconoom bij Apollo Global Management, schat dat de hoge rente die geldmarktfondsen momenteel betalen op deposito's gelijk staat aan ongeveer $500 miljard aan dividenden voor Amerikaanse huishoudens.

Dat is ongeveer 2,5% van de jaarlijkse consumentenuitgaven.

"Anders gezegd, Fed-verhogingen stimuleren de consumentenbestedingen via hogere dividenden van geldmarktfondsen," aldus Slok.

Kortom, consumenten en Wall Street hebben tot nu toe de meest agressieve renteverhogingscampagne van de Fed in 40 jaar doorstaan, met als resultaat de hoogste rente in jaren.

Als we kijken naar de balansen van huishoudens en de bredere welvaartseffecten, dan zien we dat deze fundamenten eerder sterker dan zwakker worden.

(De hier geuite meningen zijn die van de auteur, een columnist voor Reuters).