Voordat we het over de NYSE of de Tokyo Stock Exchange hebben, is het essentieel om te begrijpen wat een beurs precies is.

Een beurs is een georganiseerde markt waarop aandelen, obligaties, ETF's of andere financiële instrumenten worden verhandeld. De rol ervan is om beursgenoteerde bedrijven toegang te bieden tot beleggers en investeerders, en deze in staat te stellen hun effecten eenvoudig te kopen of verkopen.

Historisch gezien werden grote beurzen geassocieerd met fysieke gebouwen: de parketvloer van de New York Stock Exchange, de Beurs van Parijs, de City van Londen of de Beurs van Tokio. De handel vond plaats via open outcry (letterlijk: met luide kreten) tussen de aanwezige handelaren.

Tegenwoordig verloopt het merendeel van de transacties elektronisch. In Parijs bestaat het historische beursgebouw bijvoorbeeld nog steeds, maar de aandelenhandel vindt er niet meer plaats zoals vroeger. De belangrijkste marktexploitant is nu Euronext Paris, onderdeel van de Euronext-groep. Op dezelfde manier verwijst de term "Wall Street" naar de gehele Amerikaanse financiële sector, terwijl de effecten genoteerd kunnen zijn aan de NYSE, de Nasdaq, verhandeld kunnen worden op andere platforms, of onderhands (over-the-counter of OTC) worden verhandeld.

Met andere woorden, een beurs is niet langer louter een fysieke locatie. Het is vooral een marktinfrastructuur met regels, elektronische platforms, exploitanten en instellingen die de handel organiseren, de liquiditeit bewaken en transparantie waarborgen.

Wereldwijd zijn er meer dan 60 beurzen. Deze zijn niet allemaal gelijk in omvang en invloed. Sommige domineren door hun marktkapitalisatie, andere door het handelsvolume of hun regionale rol.

Overweldigende dominantie van de Verenigde Staten

Met een gecumuleerde marktkapitalisatie van meer dan 83.000 miljard dollar domineren de Verenigde Staten de mondiale aandelenmarkten op grote schaal. Het land vertegenwoordigt in zijn eentje 49,2 % van het totale gewicht, ofwel bijna de helft van de wereldwijde marktkapitalisatie.

De Amerikaanse markt, ook wel Wall Street genoemd, steunt hoofdzakelijk op twee reuzen: de New York Stock Exchange (NYSE) and de Nasdaq. De NYSE is de historische Amerikaanse beurs. Deze wordt geassocieerd met grote gevestigde ondernemingen, banken, industriële groepen, energie en consumptiegoederen.

De Nasdaq belichaamt technologie en groei. Opgericht in 1971, was dit de eerste grote, volledig elektronische markt. Vandaag de dag wordt deze geassocieerd met tech-giganten, biotech en innovatie, met bedrijven als Apple, Microsoft, Alphabet en Nvidia.

De Amerikaanse dominantie wordt verklaard door de diepte van de markt, de liquiditeit, de rol van de dollar, maar ook door het gewicht van de technologische giganten. De VS telt niet alleen veel beursgenoteerde bedrijven (11.274), maar vooral zeer grote bedrijven, met een gemiddelde marktkapitalisatie van 7 miljard dollar per onderneming.

Het Chinese vasteland, de andere beursgigant

China bezet de tweede plaats in de ranglijst met een gecumuleerde marktkapitalisatie van 15.000 miljard dollar (exclusief Hongkong, waar we op terugkomen). Het land blijft ver achter bij de Verenigde Staten; de marktkapitalisatie is meer dan vijf keer kleiner dan die van de Amerikaanse markt.

De Chinese markt steunt voornamelijk op twee grote beurzen: Shanghai (SSE) en Shenzhen (SZSE).

Shanghai wordt meer geassocieerd met grote Chinese groepen, vaak in de financiële sector, industrie of staatsbedrijven. De beurs onderscheidt zich door haar A-aandelen, genoteerd in yuan, en haar B-aandelen, genoteerd in vreemde valuta's, wat de geleidelijke openstelling van de Chinese markt voor internationale beleggers weerspiegelt.

Shenzhen is meer gericht op innovatieve groeibedrijven en het mkb. De ChiNext-markt aldaar is vergelijkbaar met de Chinese Nasdaq, aangezien deze onderdak biedt aan technologische en risicovollere bedrijven.

Hoewel het totale gewicht van China aanzienlijk is, zijn de binnenlandse markten veel minder toegankelijk dan de Amerikaanse of andere westerse markten. Het is daarom lastig om de 15.000 miljard USD van het Chinese vasteland rechtstreeks te vergelijken met bijvoorbeeld de 4.260 miljard USD van het Verenigd Koninkrijk.

Japan, de derde pijler

Japan staat op de derde plaats met een gecumuleerde marktkapitalisatie van 8.520 miljard dollar. De belangrijkste financiële instelling is de Japan Exchange Group (JPX), die onder meer de Beurs van Tokio exploiteert, de belangrijkste van het land.

Hoewel de Japanse markt lang werd geassocieerd met het uiteenspatten van de zeepbel in de jaren '80, blijft deze een pijler van de mondiale aandelenmarkten. Toyota, Sony, Nintendo, Fast Retailing en Mitsubishi UFJ illustreren het industriële, technologische en financiële gewicht van het land.

Azië buiten China en Japan

Verschillende Aziatische markten nemen een belangrijke positie in op de ranglijst. Hongkong (4de wereldwijd) is goed voor 7.310 miljard dollar, Taiwan (5de) voor 5.240 miljard, Zuid-Korea (6de) voor 5.020 miljard en India (7de) voor 4.900 miljard.

Hongkong (met de Hong Kong Stock Exchange) fungeert als brug tussen Chinese bedrijven en internationaal kapitaal, met name dankzij de Stock Connect-programma's met Shanghai en Shenzhen. Het blijft daarmee een belangrijke toegangspoort tot China voor buitenlandse investeerders.

De beurs van Taiwan dankt een groot deel van haar gewicht aan de halfgeleiderindustrie.

Zuid-Korea (met de KRX) steunt op grote industriële en technologische groepen.

De Indiase beursmarkt, voornamelijk vertegenwoordigd door de Bombay Stock Exchange (BSE) en de National Stock Exchange of India (NSE), onderscheidt zich door het aantal beursgenoteerde bedrijven: 5.649 ondernemingen, wat meer is dan in China.

Europa

Het Verenigd Koninkrijk staat op de 8ste plaats met ongeveer 4.260 miljard dollar. Frankrijk volgt op de 10e plaats met 3.530 miljard, vóór Duitsland, dat 11e staat met 3.050 miljard.

De London Stock Exchange (LSE) is een historische financiële markt die teruggaat tot 1698. Het was lange tijd de belangrijkste beurs ter wereld voordat het aan het einde van de Eerste Wereldoorlog door New York van de troon werd gestoten. Vandaag de dag behoudt Londen nog steeds een belangrijke internationale rol, met name in de financiële sector, grondstoffen en grote mondiale concerns.

Frankrijk steunt hoofdzakelijk op de beurs van Parijs, die deel uitmaakt van de Euronext-groep, een van de belangrijkste marktexploitanten in Europa. De groep exploiteert ook gereglementeerde markten in Amsterdam, Brussel, Dublin, Lissabon, Milaan en Oslo. In Parijs vinden we met name de grote fondsen van de CAC 40, zoals LVMH, TotalEnergies, Sanofi en Schneider Electric.

Duitsland steunt van zijn kant op de beurs van Frankfurt, geëxploiteerd door Deutsche Börse. Deze weerspiegelt het industriële en technologische gewicht van het land, met groepen als SAP, Siemens, Allianz en Deutsche Telekom.

Wat deze ranglijst ons vertelt

Deze ranglijst meet niet alleen de omvang van de financiële markten, maar vertelt ook het verhaal van de mondiale economische machtsverhoudingen.

Voor een belegger is deze geografie van belang. Het kopen van een Amerikaans, Japans, Chinees of Europees aandeel is niet precies hetzelfde. De valuta, de liquiditeit en de dominante sectoren variëren van beurs tot beurs.

Op de beurs is de plaats van notering nooit geheel willekeurig. Het zegt iets over het bedrijf, zijn thuismarkt en de beleggers die zo'n bedrijf probeert aan te trekken.