De drang van wereldwijde luchtvaartmaatschappijen om premiumklanten aan te trekken, maakt snelle wifi aan boord tot een steeds belangrijkere troef. Wat ooit een haperende betaalde dienst was, ontpopt zich tot een nieuw slagveld tussen Starlink van Elon Musk en het Amazon Leo-satellietnetwerk van Jeff Bezos.

Starlink, dat ongeveer tweederde van alle satellieten in de ruimte beheert en de belangrijkste inkomstenbron is voor SpaceX, heeft tot nu toe in 2026 wereldwijd 11 nieuwe luchtvaartmaatschappijen als klant binnengehaald. Dit volgt op 22 nieuwe klanten in 2025 en acht in 2024, vergeleken met slechts drie in 2022, aldus Valour Consultancy, een bureau gespecialiseerd in luchtvaartinformatie.

Amazon, dat nog volop bouwt aan zijn Leo-satellietconstellatie, kampt met een mogelijke tegenslag na het falen van een Blue Origin-raket vorige maand. Het bedrijf heeft inmiddels zijn eerste klanten gecontracteerd via deals met Delta Air Lines en JetBlue Airways.

De installatie van breedband via satelliet van Starlink of Amazon vergt een aanzienlijke investering voor luchtvaartmaatschappijen, die voor grote vloten kan oplopen tot honderden miljoenen dollars. Maar nu maatschappijen steeds vaker vertrouwen op premiumproducten om hun marges te vergroten, zullen zij de komende jaren waarschijnlijk forser investeren, aldus Decius Valmorbida, president travel bij technologiebedrijf Amadeus. Hij bestempelt de technologie als een 'game changer.'

'Het zal een noodzaak worden waar elke luchtvaartmaatschappij zich op zal storten om een eigen versie van te hebben. Het wordt een must-have,' verklaarde Valmorbida tegenover Reuters.

Starlink, dat gebruikmaakt van duizenden satellieten in een lage aardbaan in plaats van grotere, tragere geostationaire satellieten, is volgens breedbandanalist Ookla vele malen sneller dan verouderde systemen.

Als teken van de brede vraag in de sector gaf Southwest Airlines aan voor Starlink te hebben gekozen vanwege de 'snelheid van marktintroductie', maar sloot Amazon Leo niet uit in het streven naar toonaangevende wifi. 'Er leiden meerdere wegen naar Rome,' zei Tony Roach, chief customer and brand officer bij Southwest, tegen Reuters.

American Airlines kondigde eind mei aan dat het vanaf begin 2027 meer dan 500 narrowbody-vliegtuigen zal uitrusten met Starlink.

RYANAIR WIJST STARLINK AF VANWEGE KOSTEN

Niet iedereen is overtuigd. Ryanair-CEO Michael O'Leary heeft het gebruik van Starlink uitgesloten, wijzend op de kosten en het brandstofverbruik door de antennes, wat leidde tot een felle woordenwisseling met Musk.

Analisten van Jefferies schatten dat de uitrol van Starlink bij American Airlines 150 tot 250 miljoen dollar kan kosten voor apparatuur en installatie, gebaseerd op de vlootomvang, nog afgezien van de jaarlijkse servicekosten die de 60 miljoen dollar kunnen overstijgen. Reuters kon geen gelijkwaardige openbare schattingen vinden voor de implementatie van Amazon Leo bij luchtvaartmaatschappijen.

STARLINK VAN MUSK VS. AMAZON LEO VAN BEZOS

Lluc Palerm, research director bij Analysys Mason, stelt dat wifi aan boord 'een slagveld zal worden' tussen Starlink en Amazon Leo, hoewel Amazon beperkt blijft zolang de satellietconstellatie nog in de kinderschoenen staat.

SpaceX heeft inmiddels Starlink-contracten voor meer dan 7.000 vliegtuigen, waarmee het een 'onmiskenbare' voorsprong consolideert, aldus Daniel Welch, senior consultant bij Valour Consultancy.

Volgens Palerm is de vroege winst van Starlink van groot belang omdat het wisselen van aanbieder kostbaar is: vliegtuigen moeten voor installatie uit de vaart worden genomen, de apparatuur aan boord is specifiek voor de provider en contracten hebben doorgaans een looptijd van meerdere jaren.

De verkoop aan luchtvaartmaatschappijen komt op een moment dat de aanstaande recordbrekende beursgang van SpaceX de aandacht van beleggers heeft gevestigd op de expansie van Starlink buiten de consumentenmarkt. Starlink genereerde in 2025 11,4 miljard dollar van de totale omzet van 18,67 miljard dollar van SpaceX, zo blijkt uit de IPO-documenten, waarmee het veruit de grootste inkomstenbron van het bedrijf is.

Starlink legt de nadruk op snelheid en eenvoud van installatie, terwijl Amazon een breder technologisch ecosysteem aanprijst, inclusief cloud computing, entertainment en retailkoppelingen, waarmee luchtvaartmaatschappijen passagiers meer kunnen bieden dan enkel connectiviteit.

De keuze van Delta voor Amazon Leo illustreert dit onderscheid. De maatschappij koos voor Amazon Leo voor een eerste reeks van 500 vliegtuigen vanaf 2028, voortbouwend op de bestaande relatie met Amazon Web Services.

Gevestigde aanbieders van wifi aan boord, waaronder Viasat, Intelsat, Panasonic Avionics en Hughes, blijven stevig verankerd in grote vloten met multi-orbit back-upoplossingen en dekking in markten waar nieuwere Leo-providers nog kampen met regelgevende hindernissen.

SNELLE WIFI HELPT BIJ EXTRA INKOMSTEN

Voor luchtvaartmaatschappijen gaat snelle wifi om meer dan alleen entertainment. Het biedt een extra kanaal om klanten te binden aan loyaliteitsprogramma's en om vluchten, upgrades en creditcards te vermarkten nadat de reis is beëindigd.

Een studie uit 2025 in het Journal of Air Transport Management toonde aan dat de beschikbaarheid van wifi gecorreleerd was aan een hoger marktaandeel op de onderzochte routes. Bij Southwest wordt verwacht dat het eerste met Starlink uitgeruste toestel later deze maand operationeel zal zijn. De maatschappij mikt op meer dan 300 ombouwen tegen het einde van het jaar, hoewel de directie aangaf dat het tempo afhangt van hoe snel Starlink de apparatuur kan leveren.

'Ik wil u steeds minder redenen geven om bij een andere maatschappij te boeken of het gevoel te hebben dat u met een andere maatschappij moet reizen,' aldus Bob Jordan, CEO van Southwest.

Delta meldde dat sinds 2023 meer dan 163 miljoen SkyMiles-leden gebruik hebben gemaakt van de gratis wifi, wat de schaal aantoont van de passagiersbetrokkenheid die maatschappijen opbouwen rond connectiviteit aan boord.

United Airlines stelt dat gratis Starlink-wifi voor MileagePlus-leden inmiddels beschikbaar is op meer dan 25% van de dagelijkse vluchten, waarbij volledige vlootdekking wordt verwacht tegen eind 2027.

'Dat gaat het onderscheidende vermogen zijn ten opzichte van elke andere luchtvaartmaatschappij,' aldus United-CEO Scott Kirby.