De weg naar begrotingsconsolidatie van Saoedi-Arabië wordt steeds risicovoller, aldus kredietbeoordelaar Fitch Ratings op vrijdag. De financiële positie van het koninkrijk komt onder druk te staan door lagere olieprijzen en forse uitgaven die samenhangen met het Vision 2030-transformatieplan.
Het Vision 2030-plan, geleid door het bijna $1 biljoen zware Public Investment Fund (PIF), heeft als doel de afhankelijkheid van olie te verminderen en duurzamere inkomstenbronnen te ontwikkelen. Hiervoor zijn honderden miljarden dollars aan investeringen nodig.
De waarschuwing van Fitch Ratings over de risico's van Saoedi-Arabië's ambitieuze uitgavenplannen volgt op de pre-begrotingsverklaring van de Saoedische regering voor 2026, die dinsdag werd gepresenteerd. Daarin werd een verschuiving richting strengere begrotingsdiscipline aangekondigd, na een sterker dan verwachte stijging van het begrotingstekort voor 2025.
Saoedi-Arabië, 's werelds grootste olie-exporteur, verwacht nu een begrotingstekort van 5,3% van het bruto binnenlands product in 2025. Dat is bijna het dubbele van de aanvankelijk geraamde 2,3%. In 2026 zou het tekort moeten dalen naar 3,3%. Ter vergelijking: in de eerdere begrotingsraming voor 2025 werd uitgegaan van een tekort van 2,9% voor volgend jaar.
Volgens Fitch is de verslechtering in 2025 te wijten aan zowel lagere inkomsten als hogere uitgaven. De gemiste inkomsten zijn vooral het gevolg van zwakkere olie-inkomsten. Wel merkt Fitch op dat de niet-olie-inkomsten waarschijnlijk sterk blijven, dankzij een robuuste niet-olie-economie en een conservatieve begrotingsaanpak.
Tot de belangrijkste projecten behoort NEOM, een enorm futuristisch stedelijk en industrieel ontwikkelingsproject aan de Rode Zee, bijna zo groot als België.
De Saoedische regering verwacht dat de inkomsten in 2026 met 5,1% zullen stijgen, terwijl de uitgaven met 1,7% zullen dalen ten opzichte van de ramingen voor 2025. Fitch voorziet begrotingsverstrakking via stabiele olie-inkomsten, hogere niet-olie-inkomsten en bescheiden bezuinigingen op lopende en kapitaaluitgaven.
Reuters meldde in april dat de dalende olieprijzen de druk op Saoedi-Arabië vergroten om de uitgaven te beperken of de schulden te verhogen om de ambitieuze plannen te financieren. Fitch stelt dat de begrotingsdruk de kwetsbaarheid van het koninkrijk voor schommelingen op de oliemarkt onderstreept, zelfs nu het de inspanningen versnelt om alternatieve inkomstenbronnen te ontwikkelen.
(Verslaggeving door Jana Choukeir, Tala Ramadan en Federico Maccioni; Redactie: Susan Fenton)
